Dünya Bankası, yeni madenlerin elektrik şebekeleri ve veri merkezlerinden gelen talebe ayak uydurmakta zorlanması nedeniyle bakır fiyatlarının gelecek yıl rekor seviyelerde kalacağını öngördü. Banka, ekim raporunda 2027 bakır fiyat tahminini nisan ayına göre %18 artırarak ton başına 13.000 dolara (ton başına yaklaşık 5,90 dolar/lb) çıkardı; bu rakam bu yıl öngörülen 13.200 dolarlık ortalamanın yalnızca %1,5 altında.
Bankanın başekonomi direktör yardımcısı Ayhan Kose, "Emtia piyasaları aynı anda birden fazla büyük şokla karşı karşıya" diyerek, artan enerji maliyetlerinin ve ticaret aksaklıklarının enflasyonu, gıda güvensizliğini ve ekonomik büyümeyi tehdit ettiğini vurguladı. Bankanın değerli metaller hariç baz metaller ve demir cevherini kapsayan metaller ve mineraller endeksinin bu yıl %25 yükselmesi, 2027'de ise %3,3 gerilemesi bekleniyor; endeks bu düşüşün ardından dahi 2021 zirvesinin %16 üzerinde kalacak.
Uzun geliştirme süreleri fiyatların yüksek kalmasının ana nedeni olarak öne çıkıyor. Yatırım daha fazla baz metal kullanan sektörlere kayarken, arama ve maden inşası on yılı aşabiliyor ve rafinaj kapasitesi birkaç ülkede yoğunlaşıyor. Bakırdaki son yükseliş tamamen daha güçlü tüketime dayanmıyor; küresel talep yılın ilk yarısında hafif geriledi. Madenlerdeki aksaklıklar ve rafine metalin ABD depolarına hareketi diğer bölgelerde arzı sıkılaştırdı.
ABD'nin olası ithalat tarifelerine ilişkin belirsizlik, Comex'te işlem gören bakır ile Londra Metal Borsası fiyatları arasında prim oluşturarak sevkiyatları ABD'ye yönlendirdi. Bu fark eylül ayında önemli ölçüde daraldı, ancak tarifelerin ocak ayında yürürlüğe girmesine ilişkin belirsizlik daha fazla stoklanmaya ve bölgesel sıkıntılara yol açabilir. Arz tarafında Endonezya'da hava koşullarına bağlı aksaklıklar ve Şili'de operasyonel kısıtlar ile düşen tenörler nedeniyle maden arz büyümesinin sınırlı kalması bekleniyor.
Ticaret politikası da ek bir kısıt oluşturuyor. Demokratik Kongo Cumhuriyeti, yurt içi işlemeyi teşvik etmek amacıyla ağustos ayında bakır konsantresi ihracatını yasakladı; ancak bankaya göre muafiyetler yakın dönem etkisini sınırlayabilir. Bankanın verilerine göre eylül ayına kadar kritik metalleri etkileyen 147 kısıtlayıcı önlem bulunuyor, buna karşılık ticareti kolaylaştıran 63 önlem var.
Bankanın yukarı yönlü revizyonları bakırla sınırlı kalmadı. 2027 kalay tahmini %22 artırılarak ton başına 45.000 dolara, çinko tahmini %13 artırılarak 3.100 dolara çıkarıldı; her iki metalin bu yılki ortalamalardan %11-12 civarında düşmesi bekleniyor. Demir cevherinde ise zayıf Çin inşaat sektörü ve Gine'nin Simandou projesi gibi yeni arz baskısı nedeniyle 2027 tahmini ton başına 95 dolarda tutuldu. Kobalt ve lityum fiyatları üçüncü çeyrekte sırasıyla %25 ve %13 geriledi. Nikel fiyatları için nikel içermeyen lityum-demir-fosfat bataryaların yarattığı rekabet nedeniyle önemli bir değişiklik öngörülmezken, altın için 2027 ortalama ons başına 4.250 dolar, gümüş içinse ons başına 62 dolar beklendi.
Raporda enerji maliyetlerinin üretici marjlarını baskılamaya devam edeceği vurgulanıyor. Avrupa elektrik maliyetlerinin alüminyum ve çinko rafinerilerini kısıtlamaya devam etmesi, Orta Doğu'daki kükürt sevkiyatlarındaki aksaklıkların ise Endonezya'da nikel işleme maliyetlerini artırması bekleniyor. Brent ham petrolünün gelecek yıl varil başına 79 dolara gerilemesi öngörülse de bu rakam nisan tahmininin %13 üzerinde. Enerji arzında daha fazla aksaklık içeren olumsuz senaryoda 2027 ortalaması 105 dolara çıkabilir.